![](https://www.termedia.pl/f/pages/51064_50df6e1295bc963a127fbb197dcf8449_blog.jpg)
123RF
Bezpieczeństwo i immunogenność trzeciego szczepienia u pacjentów z chorobą autoimmunologiczną
Redaktor: Iwona Konarska
Data: 03.04.2023
Źródło: Kartnig F, Mrak D, Simader E i wsp. Safety and immunogenicity of a third COVID-19 vaccination in patients with immune-mediated inflammatory diseases compared with healthy controls. Ann Rheum Dis. 2023 Feb;82(2):292-300
Działy:
Aktualności w Lekarz POZ
Aktualności
Pandemia związana z wirusem SARS-CoV-2 szczęśliwie ma coraz mniejszy wpływ na naszą rzeczywistość. Kolejne mutacje wirusa nie są związane z ciężkim przebiegiem klinicznym COVID-19, ale jest wiele prac dotyczących możliwych odległych, długoterminowych następstw zakażenia.
Zwiększone ryzyko rozwoju ciężkich postaci COVID-19 może dotyczyć chorych z rozpoznaniem choroby reumatologicznej o podłożu immunologicznym ze względu na choroby współistniejące, stosowane leczenie – w tym rytuksymab, glikokortykosteroidy, inhibitory JAK – oraz słabszą odpowiedź na wcześniejsze szczepienia podstawowe i przypominające oraz szybszy spadek poziomu wyindukowanych przeciwciał, co związane jest z koniecznością przewlekłego stosowania leków immunosupresyjnych.
Towarzystwa reumatologiczne zalecają chorym z rozpoznaniem choroby reumatycznej przyjęcie przypominającej dawki szczepienia.
Przeprowadzono badania wśród 60 chorych stosujących leki immunosupresyjne i w grupie kontrolnej 48 osób zdrowych, u których wykonano przypominające szczepienie (booster) szczepionką mRNA. Wyjściowo w grupie badanej i kontrolnej wykazano niski, poniżej wartości progowej poziom przeciwciał przeciwko domenie wiążącej receptor białka S wirusa (przeciwciała anty-RBD). Efektywność szczepień badano standardowymi metodami, oceniając w surowicy krwi poziom przeciwciał przeciwko domenie wiążącej białka S (anty-RBD), tzw. przeciwciał neutralizujących (odpowiedź humoralna) oraz odpowiedź komórkową (test ELISpot-ilościowa ocena wydzielanego interferonu przez pobudzone antygenem wirusowym limfocyty T).
Po wykonaniu szczepienia uzyskano wartość progową przeciwciał anty-RBD u 91 proc. badanych z reumatologiczną chorobą zapalną i 100 proc. osób z grupy kontrolnej (p = 0,1).
Poziom uzyskanej odpowiedzi humoralnej był najwyższy w grupie kontrolnej. Stosowanie leków immunosupresyjnych, takich jak biologiczne leki modyfikujące przebieg choroby oraz leczenie skojarzone lekiem konwencjonalnym, a także biologicznym, związane było z gorszą odpowiedzią humoralną na szczepienie.
Ciekawe, że krotność wzrostu poziomu przeciwciał (porównując poziomy przed i po szczepieniu) była wyższa u stosujących immunosupresję. W oznaczeniach wykonanych w krwi pobranej po 7 dniach od zaszczepienia wykazano wzrost odpowiedzi komórkowej zarówno na dzikie szczepy wirusa SARS-CoV-2, jak i na wariant omikron w grupie kontrolnej i u chorych z immunosupresją.
Wszystkich pacjentów z zapalną chorobą reumatyczną należy zachęcać do wykonywania szczepień przypominających przeciwko COVID-19, które wykazują dobry profil bezpieczeństwa i wzbudzają odpowiedź immunologiczną nawet w przypadku przewlekłego stosowania leków immunosupresyjnych.
Opracowanie: dr n. med. Ewa Morgiel
Towarzystwa reumatologiczne zalecają chorym z rozpoznaniem choroby reumatycznej przyjęcie przypominającej dawki szczepienia.
Przeprowadzono badania wśród 60 chorych stosujących leki immunosupresyjne i w grupie kontrolnej 48 osób zdrowych, u których wykonano przypominające szczepienie (booster) szczepionką mRNA. Wyjściowo w grupie badanej i kontrolnej wykazano niski, poniżej wartości progowej poziom przeciwciał przeciwko domenie wiążącej receptor białka S wirusa (przeciwciała anty-RBD). Efektywność szczepień badano standardowymi metodami, oceniając w surowicy krwi poziom przeciwciał przeciwko domenie wiążącej białka S (anty-RBD), tzw. przeciwciał neutralizujących (odpowiedź humoralna) oraz odpowiedź komórkową (test ELISpot-ilościowa ocena wydzielanego interferonu przez pobudzone antygenem wirusowym limfocyty T).
Po wykonaniu szczepienia uzyskano wartość progową przeciwciał anty-RBD u 91 proc. badanych z reumatologiczną chorobą zapalną i 100 proc. osób z grupy kontrolnej (p = 0,1).
Poziom uzyskanej odpowiedzi humoralnej był najwyższy w grupie kontrolnej. Stosowanie leków immunosupresyjnych, takich jak biologiczne leki modyfikujące przebieg choroby oraz leczenie skojarzone lekiem konwencjonalnym, a także biologicznym, związane było z gorszą odpowiedzią humoralną na szczepienie.
Ciekawe, że krotność wzrostu poziomu przeciwciał (porównując poziomy przed i po szczepieniu) była wyższa u stosujących immunosupresję. W oznaczeniach wykonanych w krwi pobranej po 7 dniach od zaszczepienia wykazano wzrost odpowiedzi komórkowej zarówno na dzikie szczepy wirusa SARS-CoV-2, jak i na wariant omikron w grupie kontrolnej i u chorych z immunosupresją.
Wszystkich pacjentów z zapalną chorobą reumatyczną należy zachęcać do wykonywania szczepień przypominających przeciwko COVID-19, które wykazują dobry profil bezpieczeństwa i wzbudzają odpowiedź immunologiczną nawet w przypadku przewlekłego stosowania leków immunosupresyjnych.
Opracowanie: dr n. med. Ewa Morgiel