![](https://www.termedia.pl/f/pages/50453_6b667c0dab55adee8476bd5bf912f4f2_blog.jpg)
123RF
Pierwotny zespół Sjögrena – czynniki ryzyka wystąpienia choroby
Redaktor: Iwona Konarska
Data: 14.02.2023
Źródło: Jin L, Dai M, Li C, Wang J, Wu B. Risk factors for primary Sjögren's Syndrome: a systematic review and meta-analysis. Clin Rheumatol. 2023 Feb;42(2):327-338. doi: 10.1007/s10067-022-06474-8. Epub 2022 Dec 19. PMID: 36534351; PMCID: PMC9873717
Działy:
Aktualności w Lekarz POZ
Aktualności
Metaanaliza dwunastu badań obserwacyjnych (badań kliniczno-kontrolnych i kohortowych) wykazała związek wystąpienia pierwotnego zespołu Sjögrena (pZS) z przebyciem infekcji, obecnością choroby autoimmunologicznej wśród krewnych pierwszego stopnia, wpływem negatywnych czynników stresowych oraz z predyspozycją genetyczną.
Analiza ponad 18 tys. przypadków chorych na pZS wykazała pozytywną korelację pomiędzy wystąpieniem pZS a infekcją zarówno o etiologii wirusowej, jak i bakteryjnej. Wśród proponowanych patogenów wymieniane są wirus HCV, mykobakterie (niegruźlicze), H. pylori. Zależność pZS i autoimmunologicznych chorób wśród krewnych pierwszego stopnia nie jest dobrze udokumentowana, jednak wskazuje się na związek choroby z występowaniem przede wszystkim autoimmunologicznej choroby tarczycy, jak również innych chorób autoimmunologicznych, w tym reumatycznych.
Wiele danych łączy polimorfizm genu IRF5 z wystąpieniem pZS. Gen IRF5 jest jednym z elementów wrodzonej odpowiedzi immunologicznej i odpowiada między innymi za wydzielanie interferonu. Postuluje się, że polimorfizm genu IRF5 może być związany z predyspozycją do różnych schorzeń o podłożu autoimmunologicznym, w tym reumatoidalnego zapalenia stawów i tocznia układowego.
Autorzy badania wskazują na związek choroby z występowaniem wydarzeń o charakterze negatywnym. W jednym z badań wykazano wpływ stresu na zmiany w nabłonku gruczołów ślinowych. Wśród możliwych czynników ryzyka wystąpienia pZS wymienia się również deficyt żeńskich hormonów płciowych związany z okresem okołomenopauzalnym, możliwy niekorzystny wpływ niektórych antybiotyków (makrolidów, fluorochinolonów, tetracyklin) czy czynników związanych z dietą (w tym miejscu podkreślono ochronny wpływ diety śródziemnomorskiej).
Nie wykazano, aby palenie tytoniu w przeszłości lub czynne palenie istotnie wpływało na ryzyko wystąpienia choroby. Doniesienia z literatury wskazują jednak na możliwy ochronny wpływ palenia tytoniu w aspekcie wystąpienia pZS.
Opracowanie: dr n. med. Marta Madej
Wiele danych łączy polimorfizm genu IRF5 z wystąpieniem pZS. Gen IRF5 jest jednym z elementów wrodzonej odpowiedzi immunologicznej i odpowiada między innymi za wydzielanie interferonu. Postuluje się, że polimorfizm genu IRF5 może być związany z predyspozycją do różnych schorzeń o podłożu autoimmunologicznym, w tym reumatoidalnego zapalenia stawów i tocznia układowego.
Autorzy badania wskazują na związek choroby z występowaniem wydarzeń o charakterze negatywnym. W jednym z badań wykazano wpływ stresu na zmiany w nabłonku gruczołów ślinowych. Wśród możliwych czynników ryzyka wystąpienia pZS wymienia się również deficyt żeńskich hormonów płciowych związany z okresem okołomenopauzalnym, możliwy niekorzystny wpływ niektórych antybiotyków (makrolidów, fluorochinolonów, tetracyklin) czy czynników związanych z dietą (w tym miejscu podkreślono ochronny wpływ diety śródziemnomorskiej).
Nie wykazano, aby palenie tytoniu w przeszłości lub czynne palenie istotnie wpływało na ryzyko wystąpienia choroby. Doniesienia z literatury wskazują jednak na możliwy ochronny wpływ palenia tytoniu w aspekcie wystąpienia pZS.
Opracowanie: dr n. med. Marta Madej