Nawrót raka piersi można wykryć kilka lat wcześniej
Tzw. płynna biopsja, identyfikująca we krwi pacjenta fragmenty komórek rakowych zawierających DNA, pozwala wykryć nawrót raka piersi nawet kilka lat wcześniej – wynika z najnowszych badań brytyjskich naukowców.
Ultraczuły test krwi
Test, który umożliwia wczesne wykrycie nawrotu raka piersi, jest eksperymentalny i na razie niedostępny. Ten ultraczuły tekst krwi omawiano podczas konferencji Amerykańskiego Towarzystwa Onkologii Klinicznej (ASCO), która 4 czerwca zakończyła się w Chicago – jednym z jej głównych tematów była wczesna diagnostyka wykrywania choroby nowotworowej i jej nawrotów.
Według BBC News z dotychczasowych badań przeprowadzonych w Institute of Cancer Research w Londynie wynika, że nowy test wczesnego wykrywania nawrotu raka piersi jest w 100 proc. wiarygodny. Jego działanie polega na tym, że wychwytuje z próbki krwi chorego nawet niewielkie fragmenty komórek nowotworowych zawierających DNA. Badanie takie nazywane jest płynną biopsją.
Fragmenty komórek rakowych, a nawet całe komórki, pochodzą z rozwijających się guzów, które przenikają do krwiobiegu. Nierzadko przedostają się one do krwi, zanim guz zostanie usunięty podczas operacji. Niektóre komórki nowotworowe są w stanie przetrwać nawet po zastosowaniu u pacjentki chemioterapii.
O nawrocie raka mogą świadczyć fragmenty DNA komórek nowotworowych, pojawiające się po leczeniu. Zawierają one nowe mutacje i mają inny „profil genetyczny” po tym, jak dochodzi do powstania przerzutów – na tyle jeszcze małych, że nie wywołują żadnych dolegliwości i nie są widoczne w dostępnym badaniu obrazowym. Nową nadzieją wczesnego wykrywania nawrotu choroby jest zatem płynna biopsja, rozwijana od lat i dająca coraz lepsze efekty.
Śledzi 1800 mutacji
Nowy ultraczuły test brytyjskich specjalistów przebadano dotąd na 78 pacjentkach z różnego typu wczesną postacią raka piersi. Potrafi on wyśledzić 1800 mutacji występujących we krwi pacjentki uwolnionych przez komórki nowotworowe. Mutacje komórek rakowych wykryto u 11 kobiet, u których doszło do nawrotu choroby.
Z danych przedstawionych podczas konferencji ASCO wynika, że nawrót raka wykryto średnio z 15-miesięcznym wyprzedzeniem przed pojawieniem się objawów lub wykryciem nowych ognisk choroby w badaniach obrazowych. W jednym przypadku wykryto testem oznaki nawrotu 41 miesięcy (czyli o prawie 3,5 roku) wcześniej.
Główna autorka badań, dr Isaac Garcia-Murillas z Institute of Cancer Research, zaznaczyła, że dzięki wczesnemu wykryciu oznak choroby można szybciej wdrożyć odpowiednie leczenie, a to zwiększa szanse wydłużenia życia chorego. Tym bardziej że wiele rodzajów choroby nowotworowej to schorzenia przewlekłe, z którymi pacjent może żyć wiele lat.
Monitorowanie choroby testami płynnej biopsji musi jednak odbywać się regularnie. W badaniu przez pierwszy rok po zastosowaniu leczenia (operacji i chemioterapii) stosowano je co trzy miesiące, a potem co pół roku przez pięć lat. Nie wiadomo jeszcze, kiedy ultraczuły test będzie dostępny w lecznictwie.
PAP/Zbigniew Wojtasiński
