Rozpoczyna się kongres Drug Policy

To prestiżowe wydarzenie jest forum umożliwiającym wnikliwą dyskusję i wypracowanie najistotniejszych rozwiązań, które pozwolą zaspokoić potrzeby zarówno  z zakresu organizacji leczenia, jak i jego finansowania oraz dostępu do terapii. 

W konferencji wezmą udział wybitni klinicyści, decydenci z Ministerstwa Zdrowia, Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji oraz Narodowego Funduszu Zdrowia. 

Już o godz. 9 rozpoczyna się debata inauguracyjna „Polska polityka lekowa – gdzie jesteśmy, dokąd zmierzamy?”, poświęcona największym wyzwaniom polskiej i europejskiej polityki lekowej.

Wśród prelegentów znajdą się:

• Izabela Leszczyna, Ministerstwo Zdrowia,
• Bartłomiej Chmielowiec, Rzecznik Praw Pacjenta,
• Marcin Czech, Polskie Towarzystwo Farmakoekonomiczne,
• Urszula Demkow, Ministerstwo Zdrowia,
• Robert J. Gil, Polskie Towarzystwo Kardiologiczne,  
• Anna Gołębicka, Centrum im. Adama Smitha,
• Krzysztof J. Filipiak, Naczelna Rada Lekarska,  
• Krzysztof Kępiński, GSK,
• Krzysztof Kopeć, Krajowi Producenci Leków,  
• Agnieszka Leszczyńska, Angelini Pharma Polska,
• Kamila Malinowska, Agencja Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji,
• Andrzej Mądrala, Ogólnopolskie Stowarzyszenie Szpitali Prywatnych,
• Agnieszka Neumann-Podczaska, Narodowy Instytut Geriatrii, Reumatologii i Rehabilitacji, Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu,
• Irena Rej, Farmacja Polska.

Dobre trendy należy kontynuować

– Polityka lekowa jest jedną z najważniejszych strategii skutecznego zaspokojenia potrzeb naszych pacjentów – zauważa prof. dr hab. med. Krzysztof J. Filipiak, kardiolog, internista, farmakolog kliniczny, przedstawiciel Naczelnej Izby Lekarskiej. – Trzeba uczciwie powiedzieć, że w ostatnich latach wydarzyło się wiele dobrego w zakresie polityki refundacyjnej, nowych programów lekowych i te dobre trendy należy kontynuować. Wciąż pojawiają się nowe leki, nowe potrzeby, nowe zagrożenia, medycyna nieustannie ewoluuje i zmieniać się musi również polityka lekowa – dodaje. 

Specjalista podkreśla, że w tych rozważaniach i dyskusjach o kierunkach polityki zdrowotnej lekarze stają zawsze po stronie pacjentów.

– Oczekują jak najszerszej dostępności leków, szybkiego wprowadzania nowości, bezpieczeństwa lekowego rozumianego jako zabezpieczenie przed brakami leków, zwolnienia lekarzy od biurokratycznych procedur ustalania stopnia należnej refundacji, wsparcia farmaceutów w opiece nad pacjentami (opieka farmaceutyczna, przeglądy lekowe) – mówi prof. Krzysztof J. Filipiak.

– Kongres Drug Policy powinien obejmować również edukację zdrowotną, walkę z niewiedzą, antyszczepionkowcami, szeroki dostęp do bezpiecznych i sprawdzonych technologii medycznych – zaznacza ekspert.

Celem rozsądna i przemyślana redystrybucja pieniędzy

– Uważam, że to jest dobry czas na to, aby zmienić oblicze tego rynku i przekierować myślenie o polityce lekowej, przemyśle lekowym na bardziej racjonalne – mówi „Menedżerowi Zdrowia” Anna Gołębicka z Centrum im. Adama Smitha.

– Z lekami jest tak, że z jednej strony jest ich jak na lekarstwo – jesteśmy nastawieni na tworzenie nowych terapii z uwagi na ciągłe niezaspokojone potrzeby pacjentów, a z drugiej strony jest potężny przemysł farmaceutyczny, nastawiony na masową produkcję i wielkie pieniądze – wskazuje ekspertka. 

Jej zdaniem należy odnieść się także do kwestii redystrybucji pieniędzy przeznaczanych na leki. – Zgodnie z ustawą maksymalny budżet na refundację wynosi 17 proc. Cały czas tego pułapu jednak nie osiągamy, a wciąż wielu chorych nie może się doczekać refundacji na swój lek, dlatego uważam, że powinniśmy w ramach rozsądnej i przemyślanej redystrybucji wykorzystać wszystkie te środki – podkreśla Anna Gołębicka.

Specjalistka dodaje, że zbyt mało w systemie ochrony zdrowia mówi się też o tzw. mądrym stosowaniu leków. Według niej konieczna jest zmiana myślenia o preparatach leczniczych i ukierunkowanie pacjentów, zwłaszcza seniorów zmagających się z wielochorobowością, aby świadomie podchodzili do kwestii ich stosowania – pamiętali, jakie leki biorą, i przekazywali te informacje lekarzowi. Potrzebny jest system pozwalający lekarzowi na sprawdzenie,  jakie leki pacjent miał zapisane i które z nich wykupił, a także zaalarmuje, gdy widzi ich interakcję. Nie jest tajemnicą, że polipragmazja zwiększa ryzyko interakcji leków i powikłań po ich stosowaniu.

Anna Gołębicka zwraca uwagę także na problem z nierównym dostępem do terapii. Jak tłumaczy, wynika to często z braku wiedzy np. o programach lekowych, które realizują głównie duże ośrodki.

– Dostęp do skutecznego leczenia często zależy od tego, do jakiego ośrodka i lekarza trafi pacjent. Jeśli będzie miał szczęście, otrzyma właściwe leczenie, jeśli natomiast trafi do lekarza, który go nie pokieruje, straci dostęp do lepszej, nowoczesnej terapii – zauważa. 

O lekach musimy mówić w szerszej perspektywie

– Dużo mówimy o lekach, jednak często w sposób banalny, bo tak naprawdę nigdy nie dotknął nas problem braku leków, poza bardzo krótkimi okresami. Brakuje tej świadomości, że gwarantem leczenia np. osób z cukrzycą jest ciągłość tego leczenia i bezpieczeństwo lekowe – dodaje Anna Gołębicka.

– W tym kontekście uważam, że decyzja o tym, aby nie przeznaczać pieniędzy z KPO na wsparcie produkcji substancji czynnych w Polsce, jest zmarnowaniem szansy. Uciekają nam duże możliwości, które mogłyby nie tylko solidnie zabezpieczyć Polaków w leki, ale też stać się kołem zamachowym polskiej gospodarki – wskazuje specjalistka. 

Dlatego – jak podkreśla – o lekach musimy mówić w szerszej perspektywie, także z punktu widzenia ekonomicznego. – Pamiętajmy, że przemysł farmaceutyczny to też miejsca pracy. Mamy możliwości, zasoby, technologie, aby ta produkcja była u nas większa. Tylko trzeba poprawić warunki tego rozwoju – stwierdza Anna Gołębicka. 

Zaznacza również, że podczas panelu powinniśmy poruszyć jeszcze jeden problem, jakim jest marnowanie leków.  

– Pacjenci często biorą leki dlatego, że można, a nie dlatego, że muszą. Pamiętajmy, że leki przyjmowane nadmiarowo mogą prowadzić do niebezpiecznych interakcji i wywoływać groźne dla zdrowia skutki uboczne. Chorzy często je gromadzą, a potem wyrzucają całe opakowania – zwraca uwagę ekspertka. – Mamy też z drugiej strony darmowe leki dla pewnych grup społecznych i jako ekonomistka muszę podkreślić, że nie ma nic za darmo. Mamy bezpłatne leki, ale to ktoś inny musi za nie zapłacić. To, co za darmo, też łatwiej wyrzucić – wskazuje. 

– Podsumowując, należy pójść w tym kierunku, aby szanować zasoby i przesuwać oszczędności tam, gdzie są największe potrzeby, gdzie pacjent czeka na terapię, a zarazem podejść do tego racjonalnie z punktu widzenia ekonomicznego. 

Racjonalizacja systemu kluczem do sukcesu?

Agnieszka Neumann-Podczaska, dyrektor Narodowego Instytutu Geriatrii, Reumatologii i Rehabilitacji w Warszawie, uważa, że do polityki lekowej – w kontekście dostępu pacjentów do skutecznych, refundowanych terapii i właściwego zarządzania systemem ochrony zdrowia – potrzebne jest racjonalne podejście.

Co to oznacza?

– Poprzez właściwą racjonalizację systemu, która oznacza optymalizację farmakoterapii i korzyści farmakoekonomiczne, można znaleźć fundusze na leki, które dotychczas nie znajdowały poparcia w polityce refundacyjnej – tłumaczy profesor. 

– Problem, jaki widzimy, polega na tym, że pacjent z wielochorobowością udaje się do kilku specjalistów, przyjmuje mnóstwo leków, bo przecież każdy z tych specjalistów leczy go najlepiej, jak potrafi. Dodatkowo pacjent dołącza preparaty w samoleczeniu – mówi specjalistka. 

– Potem okazuje się, że u pacjenta wystąpiły działania niepożądane, które leczone są kolejnymi refundowanymi lekami i taka kaskada zapisywania się napędza. Pamiętajmy, że racjonalnie prowadzona polityka lekowa oznacza też racjonalne podejście do leczenia. Oznacza to włączenie zespołu interdyscyplinarnego w proces farmakoterapii pacjentów z wielolekowością – obok lekarza w zespole takim powinni pracować pielęgniarka, farmaceuta, fizjoterapeuta i opiekun – wskazuje prof. Agnieszka Neumann-Podczaska. 

Jak wyjaśnia, takie podejście zapewnia bezpieczenstwo i efektywność leczenia, a to przekłada się na wielowymiarowe korzyści natury zdrowotnej, społecznej i ekonomicznej. –Trzeba też zdać sobie sprawę, że stoimy przed poważnym wyzwaniem, jakim jest demografia. Przez kolejne lata będzie rosła liczba osób starszych, zmagających się nie z jednym, ale z kilkoma schorzeniami jednocześnie – tacy pacjenci stanową obciążenie dla systemu ochrony zdrowia, dlatego powinniśmy przygotować się na to i już teraz zacząć wdrażać rozwiązania, które będą stanowiły solidny fundament pod nową odsłonę polityki senioralnej – zaznacza specjalistka. 

Dialog, dialog, dialog 

- Jestem zwolennikiem dyskusji. Reprezentując nasze środowisko przez wiele lat, jako współprzewodniczący Trójstronnego Zespołu ds. Ochrony Zdrowia, miałem różne etapy w tej działalności, ale moim celem było jedno – rozmawiajmy, bo tylko rzetelna rozmowa może doprowadzić do właściwych efektów – mówi dr Andrzej Mądrala, wiceprezes Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Szpitali Prywatnych.  

Wyraził przekonanie, że debata, podczas której spotkają się różne środowiska, może okazać się przełomem.

- Tak się stanie, kiedy wszyscy zrozumieją, że nie jest ważne, skąd jesteś, ale co dobrego możesz zrobić dla całego systemu ochrony zdrowia w naszym kraju –  dodaje dr Mądrala.

Priorytety w innych obszarach zdrowia 

Równie ciekawie zapowiadają się kolejne sesje dotykające problemów pacjentów onkologicznych, z chorobami rzadkimi, potrzeb pacjentów w zakresie dostępu do nowoczesnych terapii w chorobach hematoonkologicznych. Poruszony zostanie również temat poprawy wczesnej wykrywalności raka piersi. Specjaliści będą mówić też o wyzwaniach w chorobach neurodegeneracyjnych. 

Dyskusje będą dotyczyły również szczepień ochronnych czy szczepień przeciwko HPV.

Nie zabraknie ponadto debaty o zdrowiu psychicznym dzieci i młodzieży oraz o sposobach walki z otyłością, programie in vitro czy zagadnieniach z zakresu okulistyki. 

Odbędzie się też panel dyskusyjny poświęcony polskiej prezydencji w Unii Europejskiej w 2025 r. 

O godz. 18.30 nastąpi wręczenie nagród Master of Polish Drug Policy. 

Międzynarodowa wymiana wiedzy 

Kongres Drug Policy to także wyjątkowa okazja do wymiany wiedzy w międzynarodowym gronie ekspertów ochrony zdrowia i wybitnych klinicystów, bowiem w czwartek 6 czerwca, w formule online, odbędzie się Dzień Międzynarodowy.

W panelach międzynarodowych udział wezmą eksperci ochrony zdrowia, europarlamentarzyści oraz przedstawiciele międzynarodowych organizacji zdrowotnych i medycznych.

W dyskusjach zostaną poruszone zagadnienia dotyczące polityki lekowej, systemu refundacyjnego, bezpieczeństwa lekowego poszczególnych krajów Unii Europejskiej oraz świata, przełomowych terapii i innowacyjnych technologii, które są odpowiedzią na potrzeby społeczne oraz globalne wyzwania.

Program wydarzenia wypracowała Rada Naukowa konferencji, złożona ze specjalistów poszczególnych dziedzin medycyny – światowej klasy ekspertów oraz przedstawicieli wydawnictwa Termedia.